Tin tức -Truyền thông

Lễ ký kết thỏa thuận hợp tác về phát triển Khoa học công nghệ giữa Trường Đại học Y Hà Nội và Viện nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata

02-10-2020

Sáng ngày 01/10/2020, tại phòng Hội đồng, Trường Đại học Dược Hà Nội đã diễn ra Lễ ký kết thỏa thuận hợp tác về phát triển Khoa học công nghệ giữa 04 cơ sở giáo dục: Trường Đại học Y Hà Nội, Trường Đại học Dược Hà Nội, Trường Đại học Quốc tế - Đại học quốc gia TP Hồ Chí Minh, Học viện Quân Y với Viện nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata.

Tham gia Lễ ký kết:

- GS Vũ Hà Văn – Giám đốc Khoa học, Viện Nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata;

- GS.TS Tạ Thành Văn – Hiệu trưởng Trường Đại học Y Hà Nội;

- GS.TS Nguyễn Thanh Bình – Hiệu trưởng Trường Đại học Dược Hà Nội;

- PGS.TS Lê Văn Cảnh – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh;

- Thiếu tướng, GS.TS Hoàng Văn Lương – Phó Giám đốc Học viện Quân y;

- PGS.TS Chu Kỳ Sơn – Viện trưởng Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội;

- Đại diện lãnh đạo Khoa/Phòng của các đơn vị tham gia.

Tại Lễ ký kết, TS. Võ Sỹ Nam – chuyên gia Tin sinh, phòng Y sinh tính toán, Viện Nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata trình bày về “Y học chính xác và những dự án hợp tác của VinBigdata với các đối tác trong nước và quốc tế”.

Trong báo cáo, TS Nam chia sẻ: Với y học truyền thống, các bệnh nhân được chẩn đoán cùng mắc một loại bệnh, có biểu hiện bệnh như nhau, sẽ được sử dụng cùng 1 phác đồ điều trị giống nhau. Tuy nhiên, hiệu quả với điều trị bệnh lại khác nhau giữa các bệnh nhân. Điều này được giải thích là do sự khác biệt về đặc điểm gen, thói quen, môi trường và lối sống. Sự thành công của Dự án "Giải mã bộ gen người" đã cho phép các nước có nền Y học tiên tiến nghiên cứu phát triển và ứng dụng Y học chính xác vào chẩn đoán, điều trị và phòng ngừa bệnh tật. Y học chính xác là "một phương pháp tiếp cận mới để điều trị và phòng ngừa bệnh tật, có tính đến các thành tố đặc thù của cá thể như gen, môi trường và lối sống của mỗi người”. Cách tiếp cận này cho phép các bác sĩ và các nhà nghiên cứu khoa học dự đoán chính xác hơn, đâu là phác đồ điều trị và phòng ngừa bệnh có tác dụng nhất đối với từng nhóm đối tượng cụ thể.

 

 

 

Năm 2018, Dự án giải trình tự hệ gen 1.000 người Việt là dự án đầu tiên được VinBigdata triển khai. Bốn tiêu chí để quyết định giải mã gen người Việt bao gồm: Tận dụng được những đột phá của công nghệ thế giới trong thời gian gần đây; tận dụng cơ sở dữ liệu của người Việt; giải quyết những bài toán của người Việt bởi chính những người Việt và mang lại lợi ích cho cộng đồng. Dự án “Phát triển Chip sàng lọc và mô hình dự báo nguy cơ gây bệnh dựa trên hệ gen người Việt” hợp tác với Trường Đại học Y Hà Nội, Đại học Queensland - Úc là dự án quan trọng nhất để đưa Y học chính xác đang tiến gần hơn tới thực tiễn. Với dữ liệu giải trình tự gen cùng với các kỹ thuật di truyền hiện đại, các bác sĩ hoàn toàn có thể sàng lọc được những nguy cơ gây bệnh ngay từ giai đoạn sớm, trước khi bệnh khởi phát, đồng thời đưa ra phác đồ điều trị phù hợp nhất dựa trên đặc điểm gen của từng bệnh nhân để tối ưu kết quả điều trị bệnh, và làm giảm các tác dụng phụ của thuốc trong quá trình điều trị.

Dựa vào các đặc tính có thể nghiên cứu đối sánh trên các bệnh khác nhau, VinBigdata đang thực hiện các nghiên cứu thu thập gen của người bệnh để so sánh với cơ sở dữ liệu gen của người khỏe, từ đó tìm thông tin để đưa ra cảnh báo đối với những người có nguy cơ mắc bệnh cao. Khi đã có đủ dữ liệu hệ gen, mỗi bệnh cố định có thể mất 6 tháng đến 01 năm để tìm được thông tin giá trị, đưa ra các cảnh báo thuốc đặc trị cho người Việt.

Tiếp theo chương trình, là sự kiện quan trọng nhất: Ký kết hợp tác của Viện nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata với các cơ sở giáo dục.  

- Dự án “Phát triển chip sàng lọc và mô hình dự đoán nguy cơ gây bệnh dựa trên hệ gen người Việt” hợp tác với Trường Đại học Y Hà Nội;

- Dự án “Nghiên cứu hệ gen dược học trên quần thể người Việt” hợp tác với Trường Đại học Dược Hà Nội;

- Dự án “Phát triển hệ thống dự đoán vi khuẩn kháng thuốc dựa trên dữ liệu lớn” hợp tác với Học viên Quân y;

- Dự án “Phát triển kit xét nghiệm và mô hình dự đoán đáp ứng thuốc dựa trên hệ gen người Việt” hợp tác với Trường Đại học Quốc tế - Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh.

 

 

 

Sau phần ký kết là phần Tọa đàm: Dữ liệu lớn trong Y học chính xác.

Buổi tọa đàm mang đến cái nhìn đa chiều, toàn diện về thực tế, tiềm năng phát triển Y học chính xác tại Việt Nam; các dự án của Viện nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata với các cơ sở giáo dục đang thực hiện, nhằm thúc đẩy sự phát triển này.

Trong buổi tọa đàm cùng các đơn vị, GS.TS. BS. Tạ Thành Văn chia sẻ: “…Y học chính xác, Y học cá thể là xu hướng phát triển tất yếu của thế kỷ XXI. Y học cá thể ở đâu đó đã khởi đầu từ nhiều năm trước, tuy nhiên việc định hình và phát triển chỉ 10 năm trở lại đây. Trường Đại học Y Hà Nội khởi đầu và đánh giá, thiết lập một số bệnh lý di truyền, đây là sự khởi đầu quan trọng... Bệnh lý di truyền trong một loại hình cụ thể chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ 5%, còn lại 95% kiểu gen nguy cơ kết hợp với yếu tố môi trường, chế độ ăn, sinh hoạt gây ra (ung thư đại tràng…). Chúng ta cần xác định đột biến gen gây ra bệnh lý di truyền, và xác định kiểu gen gây ra nguy cơ liên quan đến bệnh lý. Trong 10 năm, Trường Đại học Y Hà Nội đã thu thập được cơ sở dữ liệu tương đối và triển khai trực tiếp phục vụ bệnh nhân trong nước…”.

 

 

 

Tại buổi tọa đàm, PGS.TS. Trần Huy Thịnh - Trưởng nhóm nghiên cứu của Dự án “Phát triển Chip sàng lọc và mô hình dự báo nguy cơ gây bệnh dựa trên hệ gen người Việt” chia sẻ thêm: “…Trong y học, Dữ liệu lớn rất quan trọng vì nó phát triển nghiên ứng dụng Y học chính xác và Y học cá thể. Ý tưởng chúng tôi dựa trên bộ gen của 1.000 người Việt, là người trưởng thành và khỏe mạnh, bình thường để tạo ra bộ gen tham chiếu, đặc trưng của người Việt; sau đó tạo ra các dữ liệu về gen của bệnh nhân tập trung vào các bệnh lý phổ biến và so sánh với gen người bình thường để tìm ra sự khác biệt. Sự khác biệt đó chúng tôi sẽ tạo ra các bộ công cụ chuẩn đoán có thể là các chip chuẩn đoán, để xác định xem với đặc điểm gen của người bất kỳ, có nguy cơ mắc cụ thể nào đó không như: ung thư, tim mạch, đái tháo đường.., hay ở mức độ cao hơn là có thể chuẩn đoán chính xác bệnh. Hy vọng trên cơ sở đó với bộ gen tham chiếu, bộ Chip sàng lọc và chẩn đoán đã có đưa các dữ liệu về gen có thế ứng dụng tại các cơ sở khám chữa bệnh...”

 

 

 

Sau gần 03 giờ làm việc nghiêm túc và hiệu quả, Lễ ký kết thỏa thuận hợp tác về phát triển Khoa học công nghệ và Tọa đàm: Dữ liệu lớn trong Y học chính xác đã kết thúc. Hy vọng các dự án hợp tác của Viện nghiên cứu Dữ liệu lớn, VinBigdata với các cơ sở giáo dục sẽ gặt hái được kết quả tốt và từng bước được đưa vào ứng dụng trong thực tế Y khoa tại Việt Nam.

 

 

Phòng CNTT & TT

Các tin khác: